Jaki osprzęt do tura wybrać na start? Praktyczny poradnik dla gospodarstwa

Osprzęt do tura na start to zwykle trzy lub cztery narzędzia: łyżka albo łyżko-krokodyl, chwytak do bel oraz paleciak, a w gospodarstwach z bydłem także widły do obornika. Taki zestaw obsługuje załadunek, transport, pracę z obornikiem, kiszonką, belami i paletami przez cały pierwszy sezon. Zakres prac przejętych przez ładowacz czołowy wyznacza kolejność kompletowania osprzętu, dlatego poradnik pokazuje, jak ułożyć pierwszy zestaw według profilu gospodarstwa.

Od czego zacząć dobór osprzętu do tura w gospodarstwie?

Punktem wyjścia jest lista prac wykonywanych co najmniej raz w tygodniu, uporządkowana według czasu, jaki każda z nich zajmuje. W gospodarstwie hodowlanym najwięcej czasu pochłania codzienne wybieranie obornika z obory i zadawanie kiszonki z pryzmy. W gospodarstwie nastawionym na produkcję roślinną dominuje załadunek zboża na przyczepy oraz rozładunek palet z nawozami i materiałem siewnym.

Odpowiedź na pytanie, jaki osprzęt do tura wybrać jako pierwszy, wynika z czynności zajmującej najwięcej ręcznej pracy. Dobry zestaw osprzętu na start powinien odpowiadać na najczęstsze prace w gospodarstwie, a sezonowe szczyty, takie jak zwózka bel po sianokosach, obsługuje narzędzie dołączone w drugiej kolejności.

Jaki podstawowy osprzęt do ładowacza czołowego sprawdzi się na początek?

Podstawowy osprzęt do ładowacza czołowego obejmuje pięć typów narzędzi z katalogu producenta Rol-Steel, z których każde przejmuje inną grupę prac:

• Łyżka Standard w szerokościach 1200-2400 mm do ziemi, piasku, paszy i prac porządkowych,
• Łyżko-Krokodyl łączący pojemność łyżki z dociskiem górnej szczęki przy oborniku i kiszonce,
• Widły do obornika o prostej konstrukcji spawanej do obornika i słomy,
• Chwytak do bel M1 do balotów o średnicy 70-150 cm i masie do 800 kg,
• paleciak do tura, czyli Paleciak o udźwigu wideł 2000 kg, do palet z nawozami i materiałami budowlanymi.

Większość gospodarstw kompletuje na start trzy narzędzia z tej piątki, ponieważ łyżko-krokodyl i widły częściowo pokrywają się zakresem prac.

Łyżka krokodyl czy widły do obornika: kiedy wybrać narzędzie uniwersalne?

Narzędzie uniwersalne sprawdza się, gdy czas pracy tura rozkłada się na kilka różnych czynności. Łyżko-Krokodyl w szerokościach od 120 do 240 cm przewozi obornik, kukurydzę i materiały sypkie, zastępując jednocześnie łyżkę i widły. Widły do obornika eliminują węże, złącza i uszczelnienia wymagające obsługi, a najlepiej pracują na krótkich trasach z obory na pryzmę.

Osprzęt specjalistyczny staje się zasadny, gdy jedna praca zajmuje większość godzin tura. Przy dużym stadzie opasowym jest to Krokodyl z dwoma siłownikami, a w gospodarstwie zbożowym model Łyżka objętościowa MAX o pojemności 1,0-1,4 m³.

Jakie parametry i błędy decydują o trafności pierwszego zestawu?

Pierwszym parametrem jest system mocowania, najczęściej EURO, wspólny dla wszystkich narzędzi zestawu i określony w dokumentacji technicznej modelu. Drugim jest trzecia funkcja hydrauliczna, wymagana przez krokodyle, łyżko-krokodyle i chwytaki do bel, podczas gdy łyżka, widły i paleciak wykorzystują wyłącznie podnoszenie i przechył ramion. Trzecim jest relacja masy osprzętu do udźwigu: Łyżko-Krokodyl w wersji 240 cm waży 470 kg, czyli o 278 kg więcej niż wersja 120 cm.

Najczęstszym błędem jest dublowanie funkcji, czyli równoczesne wprowadzenie krokodyla, łyżko-krokodyla i wideł, podczas gdy bele i palety nadal obsługiwane są ręcznie. Kolejne to wybór największej szerokości na wyrost, utrudniającej manewrowanie w oborze, oraz kompletowanie zestawu pod sezonowy szczyt, przez co codzienne wybieranie obornika nadal odbywa się ręcznie.

Jakie zestawy startowe sprawdzą się w różnych typach gospodarstw?

Poniższe zestawy pokazują, jak ułożyć pierwszy komplet według profilu produkcji:

• produkcja zwierzęca: Łyżko-Krokodyl lub Krokodyl oraz Chwytak do bel Standard do balotów o średnicy 90-170 cm,
• produkcja roślinna: Łyżka Standard, Paleciak, a przy większym wolumenie ziarna Łyżka objętościowa MAX,
• gospodarstwo mieszane: Łyżko-Krokodyl oraz Paleciak 4 kły, który z dodatkowymi kłami przenosi także dwie bele jednocześnie,
• mniejszy ciągnik: Łyżko-krokodyl BASIC o masie 150 kg w wersji 120 cm lub Łyżko-krokodyl MINI o szerokości 110 cm, uzupełnione o Chwytak do bel M1.

Podsumowanie

Osprzęt do tura na start obejmuje trzy lub cztery narzędzia dobrane do prac powtarzanych co tydzień, w jednym systemie mocowania i z masą dopasowaną do udźwigu. Kolejne narzędzia, takie jak Chwytak do BIG BAG, dochodzą wraz ze wzrostem skali produkcji. Dalsze etapy rozbudowy wyposażenia opisuje omówienie, jaki osprzęt do ładowarek dobrać do poszczególnych rodzajów prac. Etapowe kompletowanie zestawu rozkłada nakłady w czasie i dopasowuje każde kolejne narzędzie do rzeczywistych potrzeb gospodarstwa.